БАГАХАНГАЙ ДҮҮРГИЙН ИРГЭДИЙН ТӨЛӨӨЛӨГЧДИЙН ХУРАЛ

    1989 онд Оросын цэргийн анги нэгтгэл эх орондоо буцах болж орос цэргийн ангийн объектыг Монголын тал хүлээн авах тэр үеийн АИХ-ын Тэргүүлэгчдийн 1989 оны 08 дугаар сарын 08-ны өдрийн 126 дугаар зарлиг гарч уг орос цэргийн анги байсан тосгоныг Төв аймгийн Багахангай хороо болгон анх байгуулж байсан түүхтэй.

   Ингэж Багахангай хороо байгуулагдаж хүн ам суурьшиж эхэлсний дараа буюу 1989 оны 10 дугаар сарын 22-ны өдөр Багахангай хорооны Ардын депутатуудын хурлыг сонгох сонгууль явуулж 15 депутаттайгаар анхны хорооны АДХ-ыг байгуулж Тэргүүлэгчдийн даргаар Д.Дашдондог, орлогч даргаар Ш.Дуламсүрэн, Нарийн бичгийн даргаар Б.Жамсран, Тэргүүлэгчдээр Н.Зина, С.Монхор, Л.Сэнгээ, Д.Пунцаг-Осор нар тус тус сонгогдон ажиллаж байлаа.

    1990 оны 03 дугаар сарын 23-ны өдөр батлагдсан БНМАУ-ын АИХ-ын депутатуудын сонгуулийн тухай хуулийн дагуу олон намын төлөөлөл, МҮЭ, МХЗЭ зэрэг олон нийтийн байгууллагууд өөрсдийн төлөөллийн хүмүүсийн нэрийг дэвшүүлж оролцох Монгол улсын ардчилсан сонгууль явагдаж хорооны АДХ-ыг сонгох сонгуулиар дахин 256 депутатыг сонгосон байдаг.

  Үүнээс хойш 1992 онд Багахангай хороог Улаанбаатар хотын Багахангай дүүрэг болгон өөрчлөн мөн оны  08 дугаар сарын  25-ны өдөр Монгол улсын Засаг захиргаа нутаг дэвсгэрийн нэгж, түүний удирдлагын тухай хууль шинээр батлагдан гарснаар  АДХ нь нутгийн өөрөө удирдах ёсны байгууллага буюу дүүргийн Иргэдийн Төлөөлөлөгчдийн Хурал болон шинэчлэгдэн байгуулагдаж 1992 оны 09 дүгээр сард дүүргийн ИТХ-ыг сонгох сонгууль явагдсан байна.

    Энэ үеэс эхлэн ИТХ нь бүрэн биеэ дааж, хууль тогтоомжоор заагдсан тодорхой эрх үүрэгтэй , өөрөө захиран зарцуулах төсөв, тамга тэмдэгтэй эрх бүхий байгууллага болж төлөөлөгчид нь 4 жилийн хугацаатайгаар сонгогддог болсон бөгөөд үүнээс хойш 1996, 2000, 2004, 2008 оны сонгуулийн үр дүнд байгуулагдсаны үе үеийн ИТХ-ууд нь үйл ажиллагаандаа Монгол Улсын Үндсэн хууль, Засаг захиргаа нутаг дэвсгэрийн нэгж түүний удирдлагын тухай хууль тогтоомжийг удирдлага болгон ажиллаж ирсэн.

   Багахангай дүүрэг нь Нийслэлийн төв хэсгээс зүүн урагш 100км-т оршдог. Тус дүүрэг нь 2 хороотой 687 өрх, 1564 хүн амтай байгуулагдсан.

   Дүүргийн Иргэдийн Төлөөлөгчдийн Хурал нь анх 1992 оны 09 дүгээр сарын 19-ний өдөр хуралдаж анхны Иргэдийн Төлөөлөгчдийн хурлын дарга, Тэргүүлэгчдийн нарийн бичгийн дарга, Хурлын ажлын албаны 1 ажилтны бүрэлдэхүүнтэйгээр үйл ажиллагаагаа эхэлж байсан.

Ажиллаж байсан үе үеийн дарга нарыг дурдвал:

1992-1996 онд дүүргийн ИТХ-ын Тэргүүлэгчдийн даргаар Ц.Батбаяр

1996-2000 онд С.Ядамдорж

2000-2004 онд Г.Сүхбаатарлхамжав

2004-2008 онд Л.Баасгай

2012-2014 онд И.Батнасан

2014-2016 онд Б.Батнасан

2016-2020 онд Х.Цогцэцэг

2020-2024 онд Ф.Мөнхгэрэл

   2024 оны 10 дугаар сарын 17-ны өдрийн “Төлөөлөгчдийн бүрэн эрхийг хүлээн зөвшөөрөх тухай” А/01 дүгээр тогтоолоор Аймаг, нийслэл, сум дүүргийн Иргэдийн Төлөөлөгчдийн Хурлын 2024 оны ээлжит сонгуульд хамгийн олон санал авсан тухайн тойрогт ногдох мандатын тоотой тэнцүү тооны нэр дэвшигчдийг Багахангай дүүргийн Иргэдийн Төлөөлөгчдийн Хурлын Төлөөлөгчөөр сонгогдсонд тооцож, бүрэн эрхийг хүлээн зөвшөөрөв.

  БАГАХАНГАЙ ДҮҮРГИЙН ИРГЭДИЙН ТӨЛӨӨЛӨГЧДИЙН ХУРАЛД СОНГОГДСОН ТӨЛӨӨЛӨГЧДИЙН НЭРС

            Фельдшир    МӨНХГЭРЭЛ

            Алтанхуяг     СҮХБОЛД           

            Доёд               ЖҮГДЭР          

            Бузанков       ГЭРЭЛМАА           

            Базаррагчаа БОЛОРМАА      

            Далхаа          БАТТӨР              

            Шинжээ         БЯМБАА            

            Наваан          НЯМЗАВ             

            Батсүх           БАТ-ЭРДЭНЭ     

            Оюунчимэг   СОЛОНГО        

            Доржпүрэв   МЯГМАРЦЭНД    

            Жамъянжамц БАТБААТАР        

           Мондоон       ЭНХБОЛД             

            Лувсандугар ӨЛЗИЙЖАРГАЛ   

            Ганбаатар    ДАГВАДОРЖ    

            Батбаяр        БАТЗОРИГ      

            Хасаг             ЦОГЦЭЦЭГ    

            Моононхүү    ЦОГТ                 

            Долгор           ГАНТУЛГА       

            Мөнхжаргал ӨСӨХДЭЛГЭР  

            Дагдан         ЦЭВЭГДОРЖ     

            Саруул          ХАНДДОРЖ       

            Бадарчин      РАДНААХАНД   

            Тогооной       ГЭЛЭГДОРЖ      

Данзандорж             УУГАНБААТАР      

  Дүүргийн Иргэдийн Төлөөлөгчдийн Хурлын анхдугаар хуралдаанаас Фельдширийн Мөнхгэрэлийг Хурлын даргад нэр дэвшүүлж 2024 оны 10 дугаар сарын 17-ны А/03 тогтоолоор батлав. Ф.Мөнхгэрэл нь 2020 оны орон нутгийн сонгуулиас хойш дүүргийн ИТХ-ын даргаар томилогдон ажиллаж байна.

 Төлөөлөгчдийн олонхын саналаар Ф.Мөнхгэрэл, Б.Болормаа, Д.Гантулга, Л.Өлзийжаргал, Б.Гэрэлмаа, Д.Баттөр, М.Өсөхдэлгэр нар дүүргийн Иргэдийн Төлөөлөгчдийн Хурлын Зөвлөлд сонгогдон ажиллаж байна.

  2025 оны 12 дугаар сарын 01-ний өдрийн “Дүүргийн Иргэдийн Төлөөлөгчдийн Хурлын хорооны бүрэлдэхүүн, даргыг сонгох, ажиллах журмыг батлах тухай” А/21 дүгээр тогтоолоор батлав.